AfriForum se jongste verslag oor plaasaanvalle toon dat geweld op Suid-Afrikaanse plase steeds ’n ernstige probleem bly, ondanks sekere veranderinge in die syfers.
Die organisasie beklemtoon dat landelike gebiede toenemend onder druk verkeer, met meer aanvalle wat aangemeld word en ’n duidelike toename in die intensiteit van geweld wat tydens hierdie voorvalle gebruik word.
In 2025 is 184 plaasaanvalle en 29 moorde aangeteken, vergeleke met 176 aanvalle en 37 moorde in 2024. Hoewel die dodetal laer is, dui die groter aantal aanvalle en hul gewelddadige aard daarop dat baie slagoffers net-net die dood vrygespring het.
Die verslag wys verder dat ongeveer 36% van die aanvalle gekenmerk word deur ernstige geweld wat ’n hoë risiko vir slagoffers se lewens inhou.
Wat provinsies betref, het Gauteng die meeste voorvalle aangeteken, gevolg deur Mpumalanga, Noordwes en die Wes-Kaap. Limpopo het egter die hoogste verhouding tussen aanvalle en sterftes gehad, wat daarop dui dat aanvalle daar besonder dodelik kan wees.
Nog ’n kommerwekkende aspek is dat mense van alle ouderdomme geteiken word. Veral ouer persone word as uiters kwesbaar beskou, met ’n groot persentasie slagoffers wat ouer as 61 jaar is.
Volgens AfriForum se Jacques Broodryk skets die bevindings ’n ontstellende beeld van die veiligheidstoestand op die platteland. Hy waarsku dat dit verkeerd sou wees om die afname in moorde as ’n teken van verbetering te sien, aangesien die algemene geweldsvlak steeds baie hoog bly.
Hy benadruk ook dat die aard van hierdie misdade daarop dui dat plaasaanvalle nie bloot as gewone misdaad behandel behoort te word nie.
AfriForum herhaal sy oproep dat die Valke hierdie tipe misdaad as ’n prioriteit moet hanteer. Die organisasie meen dat die huidige benadering nie voldoende is om die probleem effektief aan te spreek nie.
Verder sê AfriForum dat hulle sal voortgaan om internasionale aandag op die situasie te vestig en plaaslike veiligheidsinisiatiewe soos buurtwagte en patrollies verder uit te brei.
Samewerking tussen gemeenskappe, privaat sekuriteit en wetstoepassers bly volgens hulle noodsaaklik, maar sonder sterker politieke leiding en daadwerklike optrede sal die probleem voortduur.